Asya Seyahat Rehberi
Asya'ya ilk gidişimde en büyük hatam, haritaya bakıp "şurası şuraya yakın görünüyor" demek olmuştu. Bangkok'tan Maldivler'e uçarken cebimden çıkan para, o ayın konaklama bütçesinin tamamına eşitti. Aradan geçen yıllarda birkaç kez daha döndüm, bazı rotaları tersine çevirdim, bazılarını tamamen iptal ettim. Bugün bir Asya gezisi planlama sürecine oturduğumda ilk yaptığım şey destinasyon seçmek değil; takvimi, mevsimi ve uçuş mantığını masaya koymak. Aşağıda kendi denemelerimden çıkardığım pratik yol haritasını anlatıyorum.
Rotayı mevsime göre kurun, hevese göre değil
Asya tek bir iklim değil. Güneydoğu Asya'da muson, Hint Okyanusu adalarında farklı bir ritimde ilerliyor; Kuzeydoğu Asya ise dört mevsimi net yaşıyor. Ben ilk yıllarda "Temmuz'da tatil yaparım" diye düşünüp Tayland'ın Andaman kıyısına gitmiştim, üç gün odada kitap okudum. Şimdi tersini yapıyorum: takvimimi mevsimin en uygun olduğu bölgeye göre kaydırıyorum.
Kaba bir çerçeve olarak şunu kullanıyorum:
- Kasım–Mart: Tayland, Vietnam'ın güneyi, Kamboçya, Maldivler için en rahat dönem. Nem düşük, gökyüzü açık.
- Nisan–Mayıs: Sıcak ama ucuz. Tapınak gezileri için sabah erken çıkmak şart.
- Haziran–Ekim: Yağış artıyor. Bu dönemde Endonezya'nın bazı bölgeleri, Japonya'nın sonbaharı ya da Nepal'in trekking sezonu daha mantıklı.
Bir tavsiye: aynı gezide hem kuru hem yağışlı bölgeyi birleştirmeyin. Bavulun içeriği bile değişiyor, bunu bagaj paketleme konusunda ayrıca konuşmak gerekir çünkü nemli iklimde pamuklu tişört kurumuyor.
Uçuş mantığı: giriş ve çıkış noktasını iyi seçin
Asya içi ulaşımda en çok para kazandığım karar, "açık uçlu bilet" düzeni oldu. Yani bir şehre iniyorum, başka bir şehirden dönüyorum. Böylece aynı yolu iki kez gitmiyorum. Bangkok, Kuala Lumpur, Singapur ve Dubai üzerinden aktarmalar genelde en esnek seçenekler.
Kendi denediğim üç kural
- Aktarma süresini 3 saatin altına düşürmeyin. Özellikle bagajı yeniden teslim etmeniz gerekiyorsa. Bir keresinde Kuala Lumpur'da terminal değiştirmek 70 dakikamı aldı.
- Bölgesel düşük maliyetli havayollarını ayrı ayrı arayın. Bunlar büyük arama motorlarında her zaman görünmüyor. Bagaj ücretini bilete eklemeyi de unutmayın; sonradan havalimanında ödemek çok daha pahalı.
- Gece otobüsü ve treni küçümsemeyin. Vietnam'da Hanoi–Da Nang trenini bir uçuş yerine tercih ettim, hem konaklama parasından kurtuldum hem manzara gördüm.
Uçuş öncesi hazırlık, koltuk seçimi ve el bagajı kuralları için hava yolculuğu tarafındaki notlar işinizi ciddi kolaylaştırır. Ben artık uzun uçuşlarda mutlaka koridor kenarı alıyorum, sebebi basit: 11 saatlik uçuşta kimseyi rahatsız etmeden kalkabilmek.
Bütçe: nerede pahalı, nerede beklenmedik ucuz
Asya "ucuz" diye genelleniyor ama bu doğru değil. Maldivler ile Laos aynı kıtada ama bambaşka bütçe ligleri. Kendi gözlemimle kaba bir karşılaştırma yapayım:
| Destinasyon tipi | Günlük ana kalem | Nerede tasarruf edilir |
|---|---|---|
| Tayland, Vietnam, Kamboçya | Konaklama düşük, yemek çok düşük | Sokak yemeği, yerel otobüs |
| Maldivler | Konaklama ve transfer | Yerel adalarda pansiyon, hızlı tekne yerine kamu feribotu |
| Japonya, Singapur, Güney Kore | Konaklama ve ulaşım | Ulaşım kartları, konbini/hawker yemekleri |
| Endonezya, Sri Lanka | Şehir içi transferler | Uzun süreli scooter kiralama, günlük değil haftalık pazarlık |
Maldivler konusunda özellikle şunu söyleyeyim: resort dışına çıkmak mümkün. Yerel adalarda kalıp günübirlik tekne turlarına katılmak, aynı denizde yüzmenizi sağlıyor. Sadece feribot tarifelerinin Cuma günleri seyrekleştiğini hesaba katın; ben bu yüzden bir gün fazladan Male'de kaldım.
Para meselesinde ATM'den yerel para çekmek genelde döviz bürosundan iyi çıkıyor, ama banka komisyonlarını önceden öğrenin. Para dönüşümü ve maliyet hesabı üzerine ayrı bir tartışma var; kısaca özeti şu: nakit tamamen ölmedi, özellikle küçük adalarda ve pazarlarda tek geçer akçe.
Vize, sigorta ve küçük ama kritik detaylar
Türk pasaportuyla Asya'da durum ülkeye göre ciddi değişiyor. Bazı ülkeler vizesiz kabul ediyor, bazıları kapıda veya elektronik izin istiyor, bazılarında ise başvuru haftalar alıyor. Ben artık rotayı kesinleştirmeden önce her ülkenin resmî kaynağını tek tek kontrol ediyorum, çünkü bu kurallar sık güncelleniyor. Vizeli seyahat başlığı altındaki genel prensipler bu noktada iyi bir kontrol listesi sunuyor.
Sık atlanan iki şey:
- Dönüş bileti ibrazı. Bazı havayolları check-in sırasında çıkış biletinizi istiyor. Tek yön alıp gitmeyi planlıyorsanız hazırlıklı olun.
- Sigorta kapsamı. Scooter kullanacaksanız poliçenizin motosiklet kazalarını kapsayıp kapsamadığını okuyun. Bali'de bu yüzden zor duruma düşen çok kişi gördüm.
Sağlık tarafında ise abartmaya gerek yok ama tembellik de etmeyin: musluk suyu iç